News

‘Bizim Çerkesler’… Herkese Benzemez

Yok olma riskiyle yüz yüze olan dil ve kültürler (6)
-  A  +

Adnan Genç - Türkiye’de aslında en örgütlü topluluklardan biridir. Köklerine, geldikleri yere, kültürlerinin görünür görünmez bütün varlıklarına sahip çıkma konusunda hayli duyarlı olan Çerkesler; tarihleri boyunca çok badire atlatmış ve bugün de bunca zorluk, hatta asimilasyon ve kimi toptancı görünür kılma çabalarının engellenmesine karşın; yukarıda da belirttiğim gibi en organize topluluklardan biridir. Hatta yok olma riskiyle karşı karşıya olan toplulukların görece en şanslılarından biridir…

Niye böyle özel bir giriş yaptığıma gelince; söz konusu yazı dizisine başladığımda; elbette ki, öncelikle yakın dostlarımdan başlayarak, böyle bir şey yapmayı düşündüm, yardım ve bilgilerinize gereksinim duyuyorum, dedim. Herkes birkaç gün içinde yazıları ve bilgileri önüme yığdı. Toparladım ve eksiklerim için tekrar geri dönecek vakit bulup, bunları bir yazı dizisi kalıbı içinde sizlere sunabildim. Gene yakın dostlarım olan Çerkes arkadaşlarıma başvurdum, ben değil de filanca daha donanımlıdır, size yardımcı olur dediler. O kişiyi de tanıyordum. Aradım, son tarih bilgisini verip yazı dizisini sizlerle bitireceğim, dedim. Makul süre sonrasında aradım; birkaç arkadaşla görev bölüşümü yaptık, en erken iki gün içinde dediler, ben de en geç iki gün olsun, dedim. Hepi topu birkaç soru ve kendi halinde bir röportaj; hele onların günlük meşgale konusu buysa, sorun olmazdı. Sanki doktora ödevi hazırlıyorlar. İki haftadır yazı gelmedi. Ben de sosyal medyaya ve bildiklerime başvurdum, bu yazıyı sizlere sunabilecek hale getirdim. Kaynağım çok çeşitli sosyal medya bilgisi (emoji.com.tr) ve kimi dostlarım. Umarım bir kenara koyacak bir metin önünüze gelebilecek… Başlayalım…

Kadim Kafkas halklarından, Çerkesler…

“Kendi içinde pek çok farklı etnik çeşitliliğe sahip olan ve şu an dünyanın farklı noktalarında yaşayan Çerkesler, Batı Kafkasya’nın yerli halklarından biridir. Atalarının M.Ö. 1000 yılında yaşayan Sindler ve Meotlar olduğu tahmin edilen Çerkeslerin, erken Ortaçağ’daki Zihler ve Kasoglar’la bağlantısı bulunmaktadır. Çerkes destanı Nartlarda ‘Cırt’, ‘Çıt’, ‘Çınt’ biçiminde geçen yer ve topluluk adlarıyla anılan halkların Sind ve Meotlar olduğu sanılmaktadır.

Çerkeslerin Batı Kafkasya’da başlayan tarihi pek çok işgalle devam etmiştir. 4. yüzyılda Hunlar, 6. yüzyılda Avarlar, 7. yüzyılda Hazarlar, 10. yüzyılda Rus Tmutarakan Prensliği tarafından işgal edilen Çerkesler tarihleri boyunca hep boyunduruk altında yaşamak zorunda kaldılar. Ancak Çerkesler için asıl yıkıcı olan 13. yüzyılda gerçekleşen Moğol istilası ve 14. yüzyılda yaşanan Timur istilası oldu.

Bu dönemlerde ağır şartlarla karşılaşan, pek çok sürgünle karşılaşan Çerkesler, 16. yüzyılda Rusların bölgeye gelmesiyle başlayan süreç ile tamamen bağımsızlıklarını kaybetmişlerdir. Bu dönem yaşananları 1814’de gerçekleşen Çerkes Soykırımı başlığı altında detaylandıracağız.

[...]

Yazının devamı için: Yeni Bir Mecra

https://yeni1mecra.com/bizim-cerkesler-herkese-benzemez/