21 Şubat Dünya Anadili Günü etkinlikleri kapsamında Diyabarkır, Van, Şırnak, Urfa, Batman, Adana, İzmir ve İstanbul başta olmak üzere birçok ilde açıklama ve paneller yapıldı. Yapılan açıklamalarda ana dilde eğitimin önünün açılması istendi. 21 Şubat Dünya Anadil Günü nedeniyle HDP Milletvekilleri Meclis'e Arapça, Kürtçe, Türkçe, Süryanice ve Zazaca önergeler verdi.
İHD: ÜLKEYİ YÖNETENLER TÜM ANADİLLERE EŞİT YAKLAŞMALI VE KORUMALI
21 Şubat Dünya Anadili Günü ile ilgili açıklama yayımlayan İnsan Hakları Derneği, dünyada yaklaşık 5 bini yerli dili olmak üzere 7 binden fazla dil konuşulduğu ve bu dillerin yüzde 40'ının yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu belirtti.
Açıklamada UNESCO Dünya Tehlike Altındaki Diller Atlası'na göre Türkiye'de üç dilin (Ubik, Mlahso ve Kapadokya Yunancası) yok olduğu, Hertevin dilinin ise yok olmak üzere olduğuna dikkat çekilerek, "Bir diğer Süryani dili olan Turoyo, Ladino, Gagavuzca, Romanca, Batı Ermenicesi, Hemşince, Lazca, Pontus Yunancası, Abazaca, Suret dilleri ciddi olarak tehlikede olarak görülüyor. Adigece, Abhazca, Kabar-Çerkes dilleri ve Zazaca ise 'kırılgan' diller kategorisinde görülüyor” denildi.
İHD, Birleşmiş Milletler Genel Kurulunun 18 Aralık 1992 tarihli ve 47/135 sayılı kararı ile yayınlanan, Türkiye'nin de onayladığı BM Ulusal veya Etnik, Dinsel ve Dilsel Azınlıklara Mensup Kişilerin Haklarına Dair Bildiride anadil konusunda taraf devletlere sorumluluk yüklerken anadilde eğitimin bir hak olduğu ve devletlere, eğitimde fırsat eşitliği ve toplumsal eşitlik bakımından anadilde eğitimin sağlanması sorumluluğunun yüklendiği vurgulandı.
Açıklamada Türkiye'nin Anadil Haklarına dair BM bildirisini kabul etmesine rağmen anadil ile ilgili çekinceleri kaldırmadığı gibi, Anayasanın 42. maddesi son fıkrasında; 'Türkçeden başka hiçbir dil, eğitim ve öğretim kurumlarında Türk vatandaşlarına ana dilleri olarak okutulamaz ve öğretilemez' düzenlemesinde bir değişiklik yapmadığı belirtildi.
Azınlık dillerinin öğretilmesi için kurslar ve seçmeli dersler konusunda yapılan düzenlemenin uygulamada devlet tarafından destek görmediği, Türkçe’den başka bir dil kullananların çeşitli baskılara, cezalara, linç saldırılarına, nefret suçlarına maruz kaldıklarına dair olumsuz durumların yaşandığı, bu saldırıların önlenmesi için kamu otoritelerinin üzerlerine düşeni yapmadıkları belirtildi.
[...]
Haberin devamı için: Evrensel
https://www.evrensel.net/haber/397849/21-subat-dunya-anadili-gunu-tum-diller-anayasal-guvence-altina-alinmali