Yaşamı acılarla, sürgünlerle geçti. Gazeteci, yazar Yervant Odyan doğduğu İstanbul’dan öldüğü Kahire’ye kadar yaşadığı her yerde sürgünün, göçebeliğin zor koşullarında kalemini elinden eksik etmedi. 1915’de O da Suriye’nin Der Zor iline tehcir edildi, din ve isim değiştirerek ölümden döndü. Yılmadı, İstanbul’a döndükten sonra, ardından Bükreş, Lübnan, Kahire’de gazete ve dergiler yayımladı, çok sayıda roman, hikâye, tiyatro eseri yazdı.
Odyan’ın doğduğu şehirde, doğumundan 150 yıl sonra mizahi dilini, acılarını, eserlerini ve mirasını konuşacağız. ‘Odyan o gün, Odyan bugün’ başlıklı ilk bölümde konu edeceğimiz “Ermeni Diasporası” romanı Kahire’de “Arev” (Güneş) gazetesinde tefrika edildi (1924-1925). 1999’da Yerevan’da ilk baskısı yapıldı. İkinci basımı Mayıs 2019’da İstanbul’da güneş gördü. Eserin editörü Nesim Ovadya İzrail’in modere edeceği toplantıya kitabı Türkçe’ye çeviren Kevork Taşkıran ile edebiyat eleştirmeni, çevirmen, Ermenice öğretmeni Sevan Değirmenciyan konuşmacı olarak katılacak.
Yervant Odyan anması çift dilli olacak. İkinci bölümde yazarın 1905’de kaleme aldığı, ilk kez İskenderiye’de sahnelenen “Zavallım” adlı kısa oyunu Ermenice aslından okunacak. Boğos Çalgıcıoğlu’nun yönetmenliğinde eseri Yeğya Akgün, Ari Taş, Berge Arabian, Maral Ayvaz Çağlıçubukçu seslendirecek.
Getronagan Lisesinden Yetişenler Derneği’nin ev sahipliğinde 20 Aralık Cuma 20.45’de gerçekleşecek etkinliği Sevan Ataoğlu (sevanataoglu@gmail.com) organize ediyor.
-------------
Օտեանի կեանքը լի է աքսորներով ու ցաւերով։ Ան իր ծննդավայր Պոլիսէն մինչեւ Գահիրէ, ուր կնքեց մահկանացուն, նժդեհութեան դժուարին ժամանակներուն իսկ, անպակաս ըրաւ իրմէ գրիչը։ 1915-ին տարագրուեցաւ Տէր Զօր, դարձաւ կրօնափոխ՝ պաշտպանելու համար իր կեանքը։ Չընկճուեցաւ, Պոլիս վերադարձէն ետք, ապա եւ Պուքրէշի, Լիբանանի, Գահիրէի մէջ, հրատարակեց թերթեր ու հանդէսներ, գրեց վէպեր, պատմուածքներ, թատերական երկեր։
Օտեանի150-ամեակին առթիւ, ծննդավայրին մէջ պիտի խօսինք իր երգիծանքին, յուշերուն, ստեղծագործութիւններուն ու գրական ժառանգութեան մասին։ «Օտեանը երէկ եւ այսօր» խորագրեալ առաջին բաժնին նիւթն է «Հայ Տիասբորան» վէպը, որ որպէս թերթօն հրատարակուած է Գահիրէի «Արեւ»ին մէջ (1924-1925)։ Առանձին գիրքով առաջին անգամ տպագրուած է Երեւանի մէջ, 1999-ին։ Ասուլիսը պիտի վարէ թրքերէն հրատարակութեան խմբագիր Նեսիմ Օվատիա Իզրայէլ. մասնակիցներն են վէպին թարգմանիչը Գէորգ Թաշքըրան եւ գրականագէտ, բանասէր Սեւան Տէյիրմենճեան։
Օտեանի ոգեկոչման հանդէսը երկլեզու պիտի իրականանայ։ Երկրորդ բաժնին մէջ թատերական ընթերցմամբ պիտի ներկայացուի «Զավալլըն» թատերակը, զոր Օտեան գրառած է 1905-ին եւ առաջին անգամ բեմադրուած է Աղեքսանդրիոյ մէջ։ Այս առթիւ բեմ պիտի առնեն Եղիա Աքկիւն, Արի Թաշ, Պերճ Արապեան եւ Մարալ Այվազ Չաղլըճուպուքճու, Պօղոս Չալկըճըօղլուի բեմադրութեամբ։
Ձեռնարկը, զոր կը կազմակերպէ Սեւան Աթաօղլու, պիտի կայանայ Կեդրոնական սանուց միութեան մէջ, 20 դեկտեմբերին, ուրբաթ, ժամը 20:45-ին։